• تیتر خبر7 / خرداد / 2016
    گيربکس ماشيني است که براي انتقال توان مکانيکي از يک منبع توليد توان به يک مصرف کننده و هچنين برآورده ساختن گشتاور و سرعت دوراني مورد نياز مصرف کننده به کار ميرود. گيربکس درواقع يک واسطه بين منبع توان و مصرف کننده توان ميباشد که بين منبع توان و مصرف کننده توان يک انعطاف پذيري بر قرار ميکند.
    به دليل هماهنگ بودن گشتاور و سرعت دوراني منبع توليد توان با مصرف کننده نياز به ماشيني که بتواند اين هماهنگي را به صورت يک واسطه برقرار کند امري ضروري به نظر ميرسد دستگاهي که اين خواسته را ميتواند تأمين کند کيربگس نام دارد.
    منبع توليد توان مهم نيست که با چه نوع سوخت يا منابع انرژي توان را توليد ميکند بلکه اين مهم است که در شفت ورودي به گيربکس توان توليد شده را به صورت گشتاور به گير بکس منتقل کند دستگاههايي که ميتوانند توان مورد نياز گيربکس را تأمين کنند شامل:
    موتورماي الکتريکي - موتورهاي ديزل - موتورهاي بنزيني - موتورماي گاز سوز- توربين هاي بخار - توربين هاي گازي - توربين هاي آبي - توربين هاي بادي - موتورهاي جت و منابع توليد تواني که انرژي خود را از خورشيد تامين ميکنند ميباشند.
    مصرف کننده ميتواند هرنوع ماشيني باشد فقط کافي است که مصرف کننده بتواند توان خروجي از گيربکس را بصورت گشتاور دريافت کند به عنوان مثال ميتوان به موارد ذیل اشاره کرد:
    خودروها، پمپها، هليکوپترها، هواپيماها، کشتي ها، ماشين هاي تراش و...
    در دستگاه هايي که براي آ نها تنوع سرعت اهميت ندارد بلکه افزايش سرعت وگاهش گشتاور يا کاهش سرعت و افزايش گشتاور اهميت دارد از گيربکسي که بتواند اين کاهش يا افزايش گشتاور را در يک مرحله يا چند مرحله انجام دهد استفاده ميکنيم. اين نوع از گيربکس ها گيربکس تک سرعته نام دارند مثلا گيربکسي که در بعضي از انواع آسانسوربه کار ميرود.
    در بعضي از ماشين آلات و دستگاههايي که در حين کار نياز به افزايش يا کاهش سرعت دوراني داريم نياز به تنوع سرعت نيز داريم برای مثال خودروها وقتي از سر بالايي ميخواهند بالا روند بيشتر به گشتاور بالاتر نياز دارند تا سرعت بيشتر تا بتوانند از سر بالايي بالا روند و وقتي که در اتوبان ها حرکت ميکنند بيشتر نياز به سرعت بيشتر دارند تا گشتاور بالا لذا براي تامين اين تنوع سرعت و کشتا ور از گيربکسي که بتواند اين تنوع را برآورده سازد استفاده مي شود، به اين نوع از گيربکس ها که مي توانند اين تنوع سرعت و گشتاور مورد نياز را براورده سازند گيربکس چند سرعته گفته ميشود.

    اجزای اصلی گیربکس

    گیربکس شامل اجزای مهم ذیل میباشد :
    بدنه اصلی یا پوسته، شفتها یامحورها، چرخدنده ها، بلیبرینگها، درپوش واشر
     

    پوسته گیربکس

    پوسته هم به عنوان فندانسیونی است که سایر اجزا مثل شفت و بلبرینگ ها را نگه میدارد و نیروی حاصل ازآن ها را تحمل میکند وهم از اجزاء داخلی محافظت میکند. و به دلیل اینکه تحت تأثیر تنش و نیرو و کرنشهای حرارتی میباشد باید ضخامت پوسته و تلرانسهای آن مورد بررسی قرار گیرد. جنس پوسته معمولاً از چدن ریخته گری میباشد چون هم ارزانتر از سایر جنس ها مثل فولاد است و هم خاصیت میراکنندگی ارتعاشات را دارد. در بعضی مواقع که تنش های وارده به پوسته زیاد باشد جنس پوسته را از فولاد ریخته گری میسازند. در کاربردهای خاصی مانند خودرو سازی که به وزن سبک احتیاج داریم جنس پوسته را از آلیاژهای سبک تر میسازند. معمولاً سعی میشود پوسته را حداکثر دو تکه بسازند مگر در مواقعی که اندازه آن آنقدر بزرگ است که ریخته گری یک تکه مشکل ساز باشد. بنابراین در این مواقع چند تکه را به هم جوش میدهند. مشکل این طرح این است که گیربکس دو تکه نمی تواند به خوبی سروصدا را میرا کند. البته بعد از جوشکاری تحت عملیات حرارتی قرار میگیرد تا تنش های حرارتی ناشی از جوشکاری کم شود. در گیربکس ها سطوحی که روی هم قرار میگیرند باید با دقت زیاد ماشین کاری شوند و بین این دو تکه هم واشر مناسب قرار میگیرد تا از نشت روغن جلو گیری کند. ترتیب بستن پیچ ها باید به گونه ای انجام شود که باعث تاب برداشتن پوسته نشود. محور شفت ها در صفحه ای که دو پوسته بر روی هم قرار میگیرند مستقر میشود.
    اگر گیربکس در شرایطی کار میکند که تحت تأثیر عوامل خارجی مثل محیط اسیدی یا مه نمک یا شرایطی که گیربکس در معرض خوردگی باشد لازم میشود که سطح پوسته گیربکس را آبکاری یا رنگ کنند. شکل پوسته در محلی که نیروی شفت را تحمل میکند دارای زائده ای است که به منظور تقویت پوسته در تحمل تنش ها میباشد.

     
    گیربکس چیست ؟